DRAMATYCZNE FOTOGRAFIE POLSKIEGO WRZEŚNIA 1939 r.

Mówi się, że jeden obraz jest czasami wart więcej niż 1000 słów. W 77. rocznicę wybuchu II Wojny Światowej przygotowaliśmy dla Was zestawienie zdjęć, które według nas najlepiej ukazują dramatyzm pierwszych dni tego najtragiczniejszego konfliktu w historii ludzkości.

 1. Niemieccy żołnierze łamią polski szlaban graniczny.

1.

Zdjęcie jest jednym z najważniejszych symboli wojny polsko-niemieckiej 1939 r. Niemiecka propaganda najczęściej tytułowała je jako „niemieccy żołnierze demontują polski szlaban graniczny”. Taką narrację przyjęli historycy i w takiej formie trafiła ona do podręczników. Nie jest to jednak prawda. Po wielu latach zdjęcie zdemaskowano jako inscenizację na potrzeby niemieckiej propagandy. W rzeczywistości zdjęcia nie wykonano pierwszego dnia wojny, ale dopiero 14 września. Po drugie, miejscem jego wykonania nie była granica Polski z Niemcami, ale między Polską a Wolnym Miastem Gdańsk, po trzecie, na zdjęciu nie widać niemieckich żołnierzy, ale gdańskich policjantów.

2. Pancernik Szleswik-Holstein ostrzeliwuje Westerplatte.

2

Okręt stał się jednym z najbardziej znanych symboli ataku na Polskę. Zwodowano go w 1906 r., a dwa lata później rozpoczął służbę w Kriegsmarine. W 1939 r. nie należał już do nowoczesnych. 25 sierpnia zacumował w gdańskim porcie, naprzeciw Westerplatte. Przybył na zaproszenie Senatu Wolnego Miasta Gdańsk i miał wziąć udział w uroczystościach ku czci poległych niemieckich marynarzy podczas I Wojny Światowej. Dowódca pancernika otrzymał również tajne rozkazy – ostrzelanie polskiej placówki wojskowej na Westerplatte, a po złamaniu jej oporu, udział w działaniach przeciw polskiej flocie. 1 września 1939 r. o godz. 4:45 „Pancernik Szleswik-Holstein” rozpoczął ostrzał polskiej placówki. Przyjmuje się, że ostrzał Westerplatte z jego dział stanowił początek II wojny światowej w Europie.

3. Dziewczyna przy zwłokach siostry zabitej przez lotnika Luftwaffe.

3.

Niemcy mieli od początku wojny ogromną przewagę w powietrzu. Celem ich bombowców były nie tylko obiekty wojskowe, ale również bezbronne polskie miasta i ludność cywilna. Te terrorystyczne naloty wywoływały chaos i przerażenie na tyłach polskiego wojska. Zdjęcie, które wykonał amerykański korespondent Julien Bryan, przedstawia jedną z ofiar niemieckich pilotów i dziewczynkę, opłakującą śmierć swojej siostry.

4. Niemiecki samolot zrzuca bomy na płonącą Warszawę.

PHOTO: EAST NEWS Nalot na Warszawe, wrzesien 1939. N/Z: Bombowiec Heinkel He-111 nad plonaca Gazownia Warszawska.

Na zdjęciu widać niemiecki bombowiec Heinkel He 111 ze swastyką na kadłubie, który zrzuca ładunek bomb na płonącą Warszawę.

5. Płonący Zamek Królewski w Warszawie.

5

Co roku 1 września można zobaczyć w telewizji płonący Zamek Królewski – to jeden z najbardziej znanych kadrów z wojny polsko-niemieckiej. 17 września 1939 r. stanął on w ogniu po zbombardowaniu ze strony niemieckiej artylerii. Wskazówki zegara na wieży zamku zatrzymały się wtedy na godz. 11.15. Po spaleniu budynku Niemcy pozostawili go, żeby systematycznie niszczał, a podczas Powstania Warszawskiego wysadzili go w powietrze. Odbudowano go dopiero w 1974 r.

6. Chłopak na gruzach własnego domu.

6

Zdjęcie przedstawia przygnębioną postać chłopca, który siedzi na gruzach swojego domu zniszczonego podczas bombardowania Warszawy.

7. Niemcy atakują budynek Poczty Polskiej w Gdańsku.

7

Walki o budynek Poczty Polskiej w Gdańsku rozpoczęły się równocześnie z ostrzałem pancernika Szleswig-Holstein 1 września o godz. 4:45. Ok. 50 pocztowców zostało zaatakowanych przez ponad 180 SS-manów i gdańskich policjantów. Walki trwały przez cały dzień 1 września i zakończyły się kapitulacją Polaków. Polacy poddali się dopiero w momencie podpalenia budynku przez Niemców i użycia miotaczy ognia. Na zdjęciu widać Niemców, którzy za osłoną transportera opancerzonego próbują szturmować budynek Poczty, bohatersko broniony przez polskich pocztowców.

8. Sprzęt wojskowy zniszczony w czasie bitwy nad Bzurą.

8

Starcie nad Bzurą było największą bitwą podczas wojny polsko-niemieckiej 1939 r. Miała ona ogromne znaczenie i mogła zmienić losy wojny. Nad Bzurą zginęło ok. 20 tys. polskich żołnierzy, a 25 tys. zostało rannych. Tak duże straty poniesiono głównie z powodu nalotów Luftwaffe. Okrążone i stłoczone na niewielkim obszarze oddziały polskie były doskonałym celem. Na zdjęciu pokazano zniszczony polski sprzęt wojskowy w wyniku bombardowania niemieckiego lotnictwa.

9. Chłopcy przeglądający komiks „Gazetka Miki” na ruinach Warszawy.

9

Na zdjęciu widać dwóch chłopców, którzy na ruinach Warszawy czytają polską edycję niedzielnego dodatku z myszką Miki. Chłopców uwiecznił amerykański reporter Julien Bryana.

10. Polskie czołgi jako barykada w bramie Twierdzy Brzeskiej.

Polen, polnische Panzer Renault FT-17

Obrona Twierdzy Brzeskiej należy do jednych z najbardziej bohaterskich podczas wojny polsko-niemieckiej. Załoga twierdzy broniła się przez 12 dni, aż do 26 września i poniosła poważne straty – ok. 40% obrońców (zabitych lub rannych). Większość obrońców niestety nie przeżyła wojny i czasów „wyzwalania” Polski przez Armię Czerwoną. Na zdjęciu widać niemieckich żołnierzy, którzy oglądają spalone, polskie czołgi Renault FT-17. Polska obrona ustawiła je w bramie jako barykadę, aby zablokować wejście do twierdzy.

Print Friendly, PDF & Email
  • Udostępnij

  • Pewnie Ci się spodoba:

    O autorze Zobacz wszystkie wpisy autora

    Mateusz Staroń

    Mateusz Staroń

    Historyk, współzałożyciel pierwszej na świecie marki odzieży patriotycznej Surge Polonia. Wyróżniony w konkursie IPN-u na "Najlepszy Debiut Historyczny Roku 2010 r." Autor publikacji naukowych m. in. książki "Likwidacja Polskiego Korpusu Posiłkowego w 1918 r." oraz artykułów popularyzatorskich na blogu Surge Polonia. Jego wielkimi pasjami są historia i góry.

    • Kmicic

      Schleswig-Holstein 😉

      • Mateusz Staroń

        Dziękuję za czujność – już poprawione 🙂

    • Fan Ultras

      A ja mam pytanie do Pana Mateusza. Czy może Pan polecić jakiś dobry album ze zdjęciami z I i II Wojny Światowej? Ostatnio spojrzałem na półkę i zorientowałem się, że brak mi takiej publikacji na temat obu konfliktów zbrojnych, które przedstawione by były w fotografii. Proszę o pomoc 🙂

      • Mateusz Staroń

        Przepraszam, że dopiero teraz odpisuję. Polecam książki Janusza Piekałkiewicza – kalendarium wydarzeń I i II Wojny Światowej. W książkach jest bardzo dużo ciekawych fotografii. Podejrzewam, że przypadną Panu do gustu 🙂